Công trình nào nghiệm thu PCCC cũng bị kiểm tra đèn exit và đèn sự cố. Chủ quán, chủ xưởng hay mua “ước chừng”, đến lúc kiểm tra mới thấy treo sai hướng, thiếu đèn ở chỗ rẽ, hoặc pin chai không sáng khi cắt điện. Bài này nói thẳng vào mấy câu khách hay hỏi: đèn exit 2 mặt khác 1 mặt chỗ nào, lắp ở đâu, và kiểm tra gì trước khi bàn giao.
Đèn exit và đèn sự cố là hai thứ khác nhau
Nhiều người gọi chung là “đèn thoát hiểm”, nhưng thực tế có hai nhiệm vụ riêng:
- Đèn exit (đèn chỉ dẫn thoát nạn): hộp đèn có chữ EXIT hoặc LỐI RA, có thể kèm mũi tên. Việc của nó là chỉ cho người ta biết cửa thoát ở đâu và đi hướng nào.
- Đèn sự cố (đèn chiếu sáng sự cố): thường là hai bóng mắt ếch. Khi mất điện, đèn tự bật để chiếu xuống lối đi, cầu thang, giúp người ta nhìn thấy bậc thang và vật cản.
Cả hai loại đều có pin sạc bên trong, bình thường lấy điện lưới 220V để sạc, mất điện thì tự chuyển sang pin. Ngoài ra còn loại exit kết hợp đèn sự cố trong một bộ, tiện cho đầu cầu thang hay cửa kho nhỏ.
Đèn exit 1 mặt và 2 mặt khác nhau thế nào
Khác biệt nằm ở chỗ người đi tới nhìn thấy đèn từ phía nào.
Đèn 1 mặt có chữ ở một phía, gắn áp tường, thường đặt ngay trên khung cửa thoát. Chỉ nhìn được từ phía trước.
Đèn 2 mặt có chữ ở cả hai phía, treo vuông góc với tường hoặc thả trần giữa lối đi, nên đi từ hai đầu hành lang đều thấy. Ví dụ như mẫu đèn exit Kentom 2 mặt chỉ hướng KT120, theo thông số trên trang sản phẩm dùng nguồn 220V, pin sạc 3,7V 1000mAh, bóng LED, thời gian sáng khi mất điện khoảng 3 giờ ở chế độ pin.
| Tiêu chí | Đèn exit 1 mặt | Đèn exit 2 mặt |
|---|---|---|
| Cách lắp | Áp tường, trên khung cửa | Treo vuông góc tường hoặc thả trần |
| Hướng nhìn | Chỉ thấy từ phía trước | Thấy từ cả hai đầu lối đi |
| Chỗ phù hợp | Cửa ra vào, cửa thoát cuối hành lang, cửa buồng thang | Giữa hành lang dài, sảnh rộng, lối đi trong nhà xưởng |
| Lưu ý | Bị che khi treo ở hành lang có người đi ngang | Cần chỗ treo đủ cao, không vướng xe nâng, kệ hàng |
Lỗi hay gặp ở các khách sạn mini: đèn 1 mặt gắn sát tường dọc hành lang, đứng ở đầu hành lang chỉ thấy cạnh mỏng của hộp đèn. Chỗ đó phải dùng đèn 2 mặt treo vuông góc.
Lắp đèn exit ở đâu cho đúng
Nguyên tắc chung là người đứng ở bất kỳ điểm nào trên lối thoát nạn cũng phải nhìn thấy ít nhất một đèn chỉ dẫn. Trên thực tế thi công, các vị trí sau gần như luôn cần có:
- Phía trên mỗi cửa dẫn ra ngoài hoặc dẫn vào buồng thang thoát nạn.
- Tại chỗ hành lang rẽ trái, rẽ phải hoặc chia nhánh, dùng đèn có mũi tên đúng chiều.
- Đầu và giữa các hành lang dài, nơi đi một đoạn không còn nhìn thấy cửa thoát.
- Trong buồng thang, chỗ chuyển tầng, dùng đèn mũi tên lên hoặc xuống tùy hướng thoát.
- Trong nhà xưởng, kho có kệ cao: treo đủ cao để không bị kệ hàng che khuất.
Khoảng cách, độ cao lắp và số lượng cụ thể nên lấy theo hồ sơ thiết kế PCCC đã duyệt. Yêu cầu về lối thoát nạn nằm trong QCVN 06:2022/BXD và các tiêu chuẩn liên quan, mỗi loại công trình áp dụng khác nhau, nên đừng chép cách bố trí của quán bên cạnh.
Chọn chiều mũi tên
Trang đèn exit và đèn báo sự cố của Châu Ngọc Long có đủ các loại chỉ hướng trái, phải, lên, xuống và loại kết hợp đèn sự cố. Trước khi đặt hàng, nên đi một vòng thực tế theo hướng thoát rồi ghi lại từng vị trí cần mũi tên gì. Lắp ngược mũi tên là lỗi nguy hiểm nhất vì nó dẫn người đi sai.
Đèn sự cố đặt ở đâu
Đèn sự cố cần chiếu sáng đủ để người ta đi lại an toàn khi tối hẳn. Các chỗ nên có:
- Cầu thang bộ, đặc biệt chỗ chiếu nghỉ và bậc đầu, bậc cuối.
- Hành lang không có cửa sổ, hành lang khách sạn, nhà nghỉ.
- Phòng đông người như phòng karaoke, quán bar, hội trường, xưởng may.
- Khu tủ điện, phòng máy bơm chữa cháy, nơi kỹ thuật cần thao tác khi mất điện.
Với quán ăn mặt phố nhỏ một tầng, nhiều khi chỉ cần một bộ exit kết hợp sự cố ở cửa ra. Nhưng nếu quán có gác lửng và cầu thang gỗ phía sau, cầu thang đó cần ánh sáng sự cố riêng.
Đi dây và cấp nguồn: lỗi thường gặp khi tự lắp
Đèn exit và đèn sự cố phải được cấp điện liên tục để pin luôn đầy. Ba lỗi chúng tôi gặp nhiều nhất ở các công trình nhỏ quanh Đà Nẵng:
- Đấu chung vào công tắc đèn chiếu sáng. Tối tắt đèn ra về là đèn exit cũng mất nguồn, pin xả dần, vài hôm sau là cạn.
- Cắm vào ổ cắm dùng chung, có người rút ra cắm thiết bị khác.
- Kéo dây nổi không có ống, gần bếp hoặc khu nhiệt cao.
Cách làm đúng là đi một nhánh riêng từ tủ điện, không qua công tắc, dây đi trong ống hoặc nẹp. Nếu công trình đang làm hồ sơ hoặc cải tạo hệ thống, nên làm luôn phần này cùng đội thi công PCCC để đồng bộ với báo cháy và các thiết bị khác.
Kiểm tra trước khi nghiệm thu và bảo trì định kỳ
Pin trong đèn exit là pin sạc, dùng lâu sẽ chai. Khí hậu miền Trung nóng ẩm, mùa mưa độ ẩm cao, pin và mạch sạc xuống cấp nhanh hơn nếu đèn treo gần cửa ngoài hoặc trong kho không thông gió. Mấy việc nên làm:
- Sau khi lắp, để đèn sạc đủ thời gian theo hướng dẫn của nhà sản xuất rồi mới thử.
- Cắt aptomat nhánh đèn, kiểm tra từng đèn có tự sáng không, sáng được bao lâu.
- Kiểm tra chữ, mũi tên có đọc rõ từ xa không, có bị kệ, rèm, biển quảng cáo che không.
- Định kỳ thử lại bằng nút test trên đèn hoặc cắt nguồn nhánh. Đèn nào sáng yếu, tắt sớm thì thay pin hoặc thay đèn.
Mua bao nhiêu đèn thì đủ?
Không có con số chung. Cửa hàng nhỏ một cửa có thể chỉ cần một hai bộ; nhà xưởng nhiều cửa, hành lang, kho thì phải tính theo mặt bằng. Cách nhanh nhất là gửi bản vẽ hoặc video mặt bằng, đánh dấu cửa và hướng thoát. Kỹ thuật bên mình sẽ đếm vị trí, chọn loại 1 mặt hay 2 mặt, mũi tên nào, chỗ nào cần đèn sự cố.
Nếu cùng lúc đang chuẩn bị bình chữa cháy cho cửa hàng, có thể xem thêm bài quy định bình chữa cháy cho cửa hàng, quán ăn để chuẩn bị đủ một lần.
Cần tư vấn chọn và lắp đèn exit?
Châu Ngọc Long cung cấp đèn exit, đèn sự cố có hóa đơn, giao hàng tại công trình và nhận khảo sát, lắp đặt ở Đà Nẵng và khu vực miền Trung. Gửi ảnh mặt bằng hoặc gọi hotline 0905 678 759 (có Zalo) để được báo số lượng, loại đèn và phương án đi dây phù hợp.
